Mechatronica en A.I

Niveau: hbo

In het kort

Bij de belangrijkste beroepen na de studie verschuift het voorbereiden naar A.I: een eerste ontwerp voor machines, tests en een eerste versie van software, en een kostenraming. Nagaan of de machine werkt zoals ontworpen, met de klant afspreken wat het systeem moet doen, en onderdelen in elkaar zetten en testen blijven menselijk. De grootste groep na Mechatronica (hbo) is 23%. Dat betekent dat deze banen veranderen, niet dat ze verdwijnen.

Ter info: er zijn weinig verschillende beroepen in de data. De impact van A.I zie je daarom het beste bij die beroepen zelf.

Wat is de impact van A.I op je eerste baan na Mechatronica?

Verdeling van afgestudeerden van Mechatronica over de eerste banen, anderhalf jaar na afstuderen, en de impact van A.I per beroep.

In 44% van de eerste banen raakt A.I weinig taken. Welke taken dat zijn, staat bij de drie grootste beroepen hieronder. Onbekend gaat om beroepen die de database verbergt omdat ze zelden voorkomen, en om beroepen die niet in de ILO-index staan. Wat betekent dit?

Meest gekozen beroepen van afgestudeerden

Beroep
Werktuigbouwkundigen , lees welke taken veranderen 23% Laag
Softwareontwikkelaars , lees welke taken veranderen 18.1% Matig
Technici werktuigbouwkunde , lees welke taken veranderen 7.7% Laag
Elektrotechnisch ingenieurs 6.9% Laag
Industrieel ingenieurs en productie-ingenieurs 6.2% Laag

Welke taken veranderen door A.I? En wat blijft mensenwerk?

Per veelvoorkomend beroep: wat er aan het werk verandert, en wat menselijk blijft.

  • Werktuigbouwkundigen

    23% van de afgestudeerden

    Laag
    Blijft menselijk

    Nagaan of de machine werkt zoals ontworpen, en of bediening en onderhoud aan de eisen voldoen, blijft mensenwerk.

    Verschuift naar A.I

    Een eerste ontwerp voor machines, voertuigonderdelen of een scheepsaandrijving kan A.I voorbereiden.

    In de praktijk

    Van de hbo'ers in bètatechnische beroepen die A.I gebruiken, zegt 30% dat hun werk is veranderd. Dit gaat om een brede beroepsgroep, 4-8 jaar na afstuderen.

  • Softwareontwikkelaars

    18.1% van de afgestudeerden

    Matig
    Blijft menselijk

    Met de klant en de engineers bepalen wat het systeem moet doen, en of een aanpassing ook klopt, blijft een menselijke keuze.

    Verschuift naar A.I

    Tests, eisen uitzoeken, documentatie en een eerste versie van de software kan A.I voorbereiden.

    In de praktijk

    Van de hbo'ers in bètatechnische beroepen die A.I gebruiken, zegt 30% dat hun werk is veranderd. Dit gaat om een brede beroepsgroep, 4-8 jaar na afstuderen.

  • Technici werktuigbouwkunde

    7.7% van de afgestudeerden

    Laag
    Blijft menselijk

    De onderdelen in elkaar zetten, installeren en testen of het mechaniek werkt, blijft mensenwerk.

    Verschuift naar A.I

    Een kostenraming met materiaal en werkuren uit de specificatie kan A.I voorbereiden.

    In de praktijk

    Van de hbo'ers in bètatechnische beroepen die A.I gebruiken, zegt 30% dat hun werk is veranderd. Dit gaat om een brede beroepsgroep, 4-8 jaar na afstuderen.

In de praktijk: wat hbo'ers zelf merken

Zo werken hbo'ers uit de sector Techniek met A.I, vier tot acht jaar na hun afstuderen.

71% gebruikt A.I minstens elke week (alle hbo'ers: 63%). Van wie A.I gebruikt, zegt 29% dat werk is veranderd, 20% dat er werk bij kwam en 7% dat er werk verdween.

Ze gebruiken A.I het meest om teksten te schrijven (54%), te brainstormen (44%) en teksten samen te vatten (41%).

Deze cijfers gelden voor de hele sector Techniek, niet alleen voor Mechatronica. Het is wat werkende hbo'ers zelf zeggen. Bron: ROA (2026), Loopbanen van hbo-afgestudeerden in ontwikkeling. Gebruikt met toestemming van ROA.

Hoeveel kanten kun je op na de studie?

De spreiding van eerste banen laat zien of A.I. één beroep raakt of meerdere. Hoe meer kanten je op kunt, hoe minder één verandering bepaalt wat je daarna doet.

Grootste beroep
Werktuigbouwkundigen

23%

Andere beroepen
Naast het grootste beroep

9

Buiten het vakgebied
Van de afgestudeerden

11%

Vragen voor een open dag

Deze vragen gaan over het menselijke werk dat A.I niet kan vervangen en in hoeverre de opleiding daar aandacht aan besteedt. Vraag dit op de open dag aan een docent of een student.

  1. Werktuigbouwkundigen

    Kijken jullie zelf of een machine doet wat het ontwerp zegt, of blijft dat een berekening?

  2. Softwareontwikkelaars

    Praat je zelf met een echte opdrachtgever, of krijg je de opdracht al kant-en-klaar?

  3. Technici werktuigbouwkunde

    Zetten jullie zelf een machine in elkaar, of blijft het bij een tekening?

Alle studies

Bronnen: Er is gebruik gemaakt van de data van Landelijk Centrum Studiekeuze (Studiekeuzedatabase, versie 26.5) en de ILO-index van mei 2025. Studiekeuzemaken.nl heeft deze cijfers bewerkt. De ILO heeft deze pagina niet opgesteld of goedgekeurd.

De koppeling van dit beroep aan de groep is onze eigen inschatting. Bron: ROA (2026).

Bron: ROA (2026), Loopbanen van hbo-afgestudeerden in ontwikkeling, R-2026/5, hoofdstuk 4. Toestemming: Barbara Belfi, 27 oktober.

Samengesteld door Tom Dekker. Bijgewerkt in oktober 2026. Methode 2026-11.